Historiek

Steenbakkerij Dumoulin, oprichting

Midden in de intensieve wederopbouw na WO I richtte Jos Dumoulin in 1922 de Buizen- en Steenbakkerij Dumoulin op aan de Gapaardstraat 2 in Wijtschate. De gemeente Wijtschate is een deelgemeente van Heuvelland en ligt in de provincie West-Vlaanderen op de grens met Henegouwen en Frankrijk.
Na WO I werden opgericht: Web de Hoffmann-ringoven met bakstenen schoorsteen, het voorbewerkingsgebouw met machinekamer en smidse, het merendeel van de gelijkvloerse drooghutten en het sporennetwerk met kipwagentjes.
Na WO II werd een kleitoren bijgebouwd op het bestaande voorbewerkingsgebouw, samen met een transportband ter vervanging van het sporennetwerk met kipwagentjes en twee parallelle meerlagige droogloodsen.
In 1975 ging de Buizen- en Steenbakkerij Dumoulin dicht als gevolg van nieuwe ontwikkelingen op het gebied van productie (o.a. tunneloven) en bouwmaterialen (o.a. kunststofbuizen).

Steenbakkerij Dumoulin, bescherming

Op 31 mei 2000 besliste de toenmalige minister van Binnenlandse Aangelegenheden Johan Sauwens om de Buizen- en Steenbakkerij Dumoulin en haar omgeving te beschermen.

Ministerieel besluit

De historische, industrieel-archeologische en socioculturele waarde van het monument wordt als volgt omschreven:
‘Een uniek voorbeeld van een buizenfabriek gebouwd ca. 1920, van groot belang in de context van de intensieve wederopbouw na WO I in de verwoeste frontstreek, en uitgebreid na WO II, o.a. gekenmerkt door de aanwezigheid van meerlagige droogloodsen, van een zgn. kleitoren voor de voorbewerking en van de aandrijving door middel van een horizontale monocilinder-dieselmotor die d.m.v. een indrukwekkend riemenstelsel verschillende werktuigen aandrijft.”
De historische en industrieel-archeologische waarde van het dorpsgezicht wordt als volgt omschreven:
“Als site gekenmerkt door de compacte opstelling van de verschillende onderdelen van deze buizenbakkerij alsook door de gedeeltelijk nog aanwezige kleiputten. Als beeldbepalend ensemble gesitueerd op hetzelfde reliëf waarop in de onmiddellijke omgeving tevens stad Mesen ligt.”